English
For members only
Kenniscentrum Gezondheidsprofessionals

Linolzuur uit planten gelinkt aan lager risico dementie

Omega-6 vetzuren worden vaak beschouwd als een homogene groep vetten met vergelijkbare gezondheidseffecten. Uit de analyse van gegevens van meer dan 273.000 Britse deelnemers blijkt echter dat een hoge inname van linolzuur samenhangt met een aanzienlijk lager risico op dementie, terwijl de ‘niet linolzuur’ -omega-6 vetzuren (alle omega-6 vetzuren behalve linolzuur), het risico mogelijk juist verhogen. Linolzuur komt vooral voor in zaden, noten en plantaardige oliën, de niet-linolzuren komen vooral voor in rood vlees, orgaanvlees, eieren en gevogelte. De resultaten van deze studie spreken de overtuiging van sommige mensen tegen dat je linolzuur beter kunt beperken.

Omega-6 vetzuren

Linolzuur is het meest voorkomende omega-6 vetzuur in het bloed. De overige omega-6 vetzuren bestaan voornamelijk uit arachidonzuur, en daarnaast in mindere mate gamma-linoleenzuur, dihomo-gamma-linoleenzuur, eicosadieenzuur, adreninezuur en docosapentaeenzuur. Een recente studie richt zich op de uiteenlopende effecten van deze verschillende omega-6 vetzuren op de hersenfunctie op de lange termijn.

Analyse UK Biobank: studie opzet en resultaten

In een artikel gepubliceerd in het American Journal of Clinical Nutrition werden gegevens geanalyseerd van 273.795 deelnemers uit de UK Biobank. Bij aanvang van de studie vertoonden de deelnemers geen symptomen van dementie. De vetzuurniveaus in het bloed werden gemeten en de gegevens geanalyseerd en gecorrigeerd voor verschillende factoren die het risico op dementie kunnen beïnvloeden.

Resultaten: linolzuur beschermt

Tijdens de follow-upperiode, met een mediane duur van 15 jaar, werden 5.799 nieuwe gevallen van dementie vastgesteld. De deelnemers met de hoogste inname van linolzuur bleken een 18 procent lager risico te hebben op het ontwikkelen van dementie dan degenen met de laagste inname. Opvallend genoeg werden sterkere verbanden gevonden voor linolzuur bij jongere deelnemers (50 tot 59 jaar bij aanvang van de studie) in vergelijking met oudere deelnemers (60 jaar en ouder bij aanvang). Voor de overige omega-6 werd juist een omgekeerd verband gevonden: deelnemers met de hoogste inname hadden een 21 procent hoger risico op dementie vergeleken met degenen met de laagste inname. De gevonden relaties voor de totale hoeveelheid omega-6 onverzadigde vetzuren waren vergelijkbaar met die voor linolzuur, maar wel iets zwakker.

Conclusie: linolzuur kan een rol spelen in het bevorderen van hersengezondheid

Deze studie suggereert dat niet alle omegavetzuren hetzelfde effect hebben op het risico op het ontstaan van dementie. Met name linolzuur lijkt een belangrijke beschermende werking te hebben.

Klik hier voor het originele artikel in The American Journal of Clinical Nutrition (april 2026).

 

 

Linolzuur uit planten gelinkt aan lager risico dementie