English
For members only
Kenniscentrum Gezondheidsprofessionals

Omega-3 vetzuren verlagen mogelijk het risico op vroege dementie

Dementie is een ouderdomsziekte, maar raakt in een klein deel van de gevallen ook mensen op relatief jonge leeftijd. Men spreekt dan van ‘Early Onset Dementia (EOD)’. Van de 300.000 mensen met dementie in Nederland, zijn er ongeveer 12.000 tot 15.000 jonger dan 65 jaar. Hoewel dit een relatief kleine groep betreft, heeft de diagnose ingrijpende persoonlijke en maatschappelijke gevolgen. In relatie tot EOD is met name de rol van DHA (docosahexaeenzuur) veel onderzocht, als het meest voorkomende omega-3 vetzuur in de hersenen. Deze studie laat zien dat voeding rijk aan omega-3 vetzuren mogelijk kan bijdragen aan het verlagen van het risico op deze vroeg optredende vorm van dementie.

Resultaten

Een recente studie gebruikte de cohortgegevens van de UK Biobank om de relatie te onderzoeken tussen omega-3 bloedspiegels en het ontstaan van vroege dementie. Omega-3 bloedwaarden zijn een betrouwbare indicator van recente inname van omega-3 via de voeding.

De analyse bevat data van ruim 217.000 deelnemers in de leeftijd van 40-64 jaar, die bij aanvang geen tekenen van dementie toonden. Van deze deelnemers waren de plasmawaarden omega-3 beschikbaar. Plasmawaarden voor totaal omega-3 vetzuren, DHA en niet-DHA omega-3 vetzuren (d.w.z. EPA (eicosapentaeenzuur) en ALA (alfa-linoleenzuur)) werden gemeten. Gedurende de gemiddelde follow-up van 8 jaar werden 325 nieuwe gevallen van EOD vastgesteld. De onderzoekers concludeerden dat degenen met de hoogste bloedwaarden voor totaal omega-3 een statistisch significant lager risico op EOD hadden, vergeleken met de deelnemers met de laagste waarden (respectievelijk 38 en 40 procent in het vierde en vijfde vs eerste kwintiel). Degenen met de hoogste inname van DHA (in het vijfde kwintiel) hadden ook een significant lager risico op EOD. Het sterkste effect werd gezien voor de niet-DHA-omega-3-vetzuren: degenen met de hoogste waarden voor niet-DHA-omega-3 vetzuren (in het derde, vierde en vijfde kwintiel van de bloedwaarden) hadden een statistisch significant lager risico dan degenen met de laagste bloedwaarden.

Conclusie: mogelijke positieve effecten van omega-3 vetzuren op vroege dementie

De meting van de bloedwaarden geeft een zeer betrouwbare indicatie van de omega-3 inname waardoor deze studie waardevol is en een zinvolle toevoeging aan de tot dusver beperkte hoeveelheid wetenschappelijk bewijs. Er blijkt dat naast DHA als meest voorkomende omega-3 vetzuur in de hersenen, ook de andere omega-3 vetzuren (ALA en EPA) mogelijk een beschermend effect hebben. Een verhoogde inname van omega-3 vetzuren kan de ontwikkeling van vroege dementie vertragen en de onderzoekers hebben berekend dat een dagelijkse inname van 1,6 gram omega-3 iemand van het laagste naar het hoogste kwintiel kan brengen. Wel geven de onderzoekers aan dat het nog onbekend is welke doelgroep hier het meest baat bij heeft en vanaf welke leeftijd dit advies zou moeten gelden.

 Klik hier voor het originele artikel in Clinical Nutrition (februari 2026).

 

 

Omega-3 vetzuren verlagen mogelijk het risico op vroege dementie